Sanayi yön değiştiriyor: Anadolu'da arsa değeri katlanıyor
Sanayicinin rotasını Anadolu'ya çevirmeye başlaması, arsa fiyatlarına yansıdı. Ankara, Balıkesir, Bilecik, Eskişehir, Manisa, Kütahya, Afyon gibi şehirlere olan talep artarken, arsa metrekare fiyatları bazı bölgelerde 4-5 kat, bazılarında ise 10 kat yükseldi. Sektör temsilcileri, “İstanbul'da fiyatlar çok yüksek ve merkezde arsa arzı neredeyse hiç yok. Devlet teşvikleriyle de yeni yatırımlar Anadolu'ya kayıyor, arsa talebi artıyor,” değerlendirmesini yaptı.
Hamide HANGÜL
Devletin, sanayi yatırımlarında Anadolu’ya sağladığı istihdam ve vergisel teşviklerle birlikte, İstanbul’da arsa üretiminin zorlaşması, yüksek maliyetler ve deprem kaygısının da etkisiyle sanayiciler, yeni yatırımlarda rotasını Anadolu’ya çevirmeye başladı. Üretim için satın alınan ya da kiralanan arsa bedellerinin İstanbul’a göre daha düşük ve arazinin daha geniş olması da yatırım tercihlerinin değişmesinde etkili oldu.
Bugün İstanbul’da, arsa dâhil bir inşaat maliyeti ortalama 5-6 milyon liradan başlarken, Anadolu’da söz konusu bedeller %30-40 daha düşük. Benzer bir tablo kiralar için de genellikle geçerli. İstanbul’da ortalama 500 bin liralardan başlayıp 10 milyon liralara dayanan bir fabrika kirası, bazı Anadolu şehirlerinde ortalama 100 bin liradan başlayıp 4-5 milyona kadar çıkıyor. Bugün sanayinin ‘mevki’ değiştirmeye başlamasıyla Ankara’da Beypazarı, Bilecik, Kayseri, Denizli, Bolu’da Mudurnu-Göynük, Balıkesir’de Kepsut, Sakarya’da Hendek gibi il ve ilçeler sanayicinin gözdesi oldu.
Son 3 yılda değer artışı 12,5 kata kadar çıktı
Bu durum Organize Sanayi Bölgeleri’ne (OSB) talebi artırırken, metrekare fiyatlarını da son 3 yılda Balıkesir Kepsut’ta ortalama 500 liralardan 3 bin liralara, Bilecik’te 200 bin liralardan 2.5 milyon liralara kadar taşıdı. Bazı bölgelerde arsa değerlerinin 8-10 katı aştığına işaret eden sektör temsilcileri, “Bolu’da kümes hayvancılığı ve turizm, Bilecik’te sanayi, Antalya Gazipaşa’da yeni girişimcilerin tarım için arazi talebinde artış görüyoruz.